Wigilijna kwaśnica – zupa grzybowa z suszonych grzybów, kaszy i kiszonej kapusty

Poznaj mój rodziny przepis na wigilijną zupę grzybową z suszonych grzybów, kaszy i kiszonej kapusty przekazywany z pokolenia na pokolenie. Jest tak dobra, że wypiera tradycyjny barszcz czerwony!
W internecie można znaleźć wiele uproszczonych wersji tej zupy, jednak ten przepis to 100% tradycji z mojego regionu. Nie jest to zwykła zupa grzybowa. To esencjonalny i szlachetny wywar na bazie soku z kiszonej kapusty, który wymaga czasu i serca. To z pewnością pracochłonna potrawa wigilijna, która zachwyca swym oryginalnym, kwaśnym smakiem i oczywiście aromatem suszonych grzybów. Panowie doceniają jej smak na drugi dzień świąt 🙂
Zupę przygotowuję tylko raz w roku, dlatego w atmosferze świąt nieziemsko smakuje. Do przygotowania kwasu grzybowego używam domowej kapusty kiszonej oraz suszonych borowików i podgrzybków.
- Czas przygotowania (praca własna): 30 minut.
- Czas oczekiwania: min. 12 godzin (moczenie grzybów – najlepiej całą noc).
- Czas gotowania: ok. 90 minut (gotowanie kapusty i wywaru).
- Liczba porcji: duży garnek (ok. 4 litry / 10–12 porcji).
- Kaloryczność: niska (ok. 60 kcal w 250 ml).
- Dieta: wegańska, postna.
- Poziom trudności: łatwy, ale czasochłonny.
Składniki:
- 4 litry wody + 2 szklanki do namoczenia grzybów
- 2 kg domowej kiszonej kapusty
- 200 g kaszy gryczanej
- 4 garści suszonych szlachetnych grzybów
- 1 duża cebula około 250 – 300 g
- olej do zeszklenia cebuli
Przyprawy:
- sól
- świeżo zmielony czarny pieprz
Sposób wykonania wigilijnej kwasu grzybowego (kwaśnicy)
Do zupy wigilijnej używam przede wszystkim dobrej jakości, domowej i kwaśnej kapusty kiszonej. To podstawowy składnik, od którego z pewnością zależy ostateczny smak potrawy.
Planowanie. Pamiętaj, aby grzyby zalać wodą dzień przed planowanym gotowaniem (np. 23 grudnia wieczorem). Samą zupę warto ugotować rano w Wigilię, by smaki zdążyły się „przegryźć” do kolacji.
Krok 1 – moczę suszone grzyby
Dzień przed przygotowaniem zupy, w chłodnym miejscu w misce moczę suszone grzyby (4 garści) w 2 szklankach wody. Większe grzyby przekrawam na ćwiartki. Najlepsze są borowiki lub podgrzybki (upewnij się, że pochodzą z pewnego źródła).
Polecam mój poradnik jak moczyć suszone grzyby https://ania-gotuje.pl/przepis/moczenie-grzybow-jak-dlugo-moczyc-suszone-grzyby/
Krok 2 – gotuję wodę z kapustą kiszoną
Do dużego garnka wlewam 4 litry wody i gotuję 2 kg kwaśnej kapusty kiszonej, aż zrobi się miękka.
Krok 3 – odcedzam ugotowaną kapustę
Gdy kapusta będzie już miękka, zlewam wywar do innego garnka i na durszlaku odcedzam do niego skapujący sok z kapusty. Odcedzonej kapusty nie wyrzucam – używam jej do farszu pierogów z kapusty i grzybami lub krokietów.
Krok 4 – dodaję namoczone suszone grzyby
Do garnka z wywarem po kiszonej kapuście dodaję namoczone grzyby wraz z wodą, w której się moczyły. Gotuję, aż grzyby staną się miękkie.
Krok 5 – dodaję kaszę gryczaną
Pod koniec gotowania wsypuję kaszę gryczaną (200 g) i gotuję przez około 15 minut.
Ważna uwaga. Gotowanie kaszy w kwaśnym środowisku trwa nieco dłużej niż w zwykłej wodzie, ponieważ kwas spowalnia mięknięcie ziaren. Gotuj na wolnym ogniu przez około 15 minut i koniecznie sprawdzaj twardość. Jeśli lubisz bardzo miękką kaszę, możesz ugotować ją osobno w osolonej wodzie i dodać do zupy tuż przed podaniem. To bezpieczniejsza opcja dla początkujących.
Krok 6 – szklę cebulkę
Cebulę kroję w drobną kostkę. Na patelni rozgrzewam olej i na średnim ogniu podsmażam drobno pokrojoną cebulkę na złoty kolor. Zeszkloną cebulkę wrzucam do zupy i całość mieszam.
Krok 7 – doprawiam przyprawami do smaku
Na koniec doprawiam solą i pieprzem do smaku. Wigilijna zupa grzyba jest już gotowa!

Wigilijny kwas grzybowy to oczywiście jedna z potraw, obok ryby po grecku, pierogów z kapustą i grzybami, bez których nie wyobrażam sobie Wigilii. Zupa popularna jest przede wszystkim w południowo wschodnich rejonach Polski i ma z pewnością wiele nazw:
- wigilijna zupa grzybowa
- kwas grzybowy
- kwaśnica wigilijna

Zobacz także wigilijną kapustę z grochem
Kapusta z grochem to pyszne i syte danie, które zachwyci gości na wigilijnym stole. Jest lekko kwaśna, kremowa i delikatna.
Przygotowanie wigilijnej zupy grzybowej z suszonych grzybów oczywiście nie jest trudne, ale z pewnością wymaga poświęcenia wiele czasu. Trud rekompensuje wyśmienity, wyrazisty smak. Jeżeli wciąż zastanawiasz się czy ją zrobić na święta, to z całą pewnością odpowiadam że TAK warto.
To jest to. U mnie w rodzinie (południowa Wlkp.) również ten przepis funkcjonuje. Bez porównania do barszczu na Wigilię. Jedna tylko różnica. Nazwa tj. nie kwaśnica lecz kapuśnica.
My na tą zupę mówimy potocznie Kwas Wigilijny. Pod nazwą kapuśnica widzę na innych blogach inną zupę zabielaną śmietaną. Pozdrawiam serdecznie.
Rozumiem że grzyby moczysz w zimnej wodzie? Jeśli tak to czy to wpływa na smak? We wrzątkugrzyby moczą się dużo szybciej, a skoro woda z moczenia i tak ładuje w garnku to jaka jest różnica? Pytam z ciekawości, bo nigdy nie moczyłam w zimnej i być może coś tracę 🙂
Im cieplejsza woda, ale nie wrzątek, tym szybciej przebiega proces moczeni grzybów. Obszerny poradnik jest na moim blogu:
https://ania-gotuje.pl/przepis/moczenie-grzybow-jak-dlugo-moczyc-suszone-grzyby/
Koniecznie muszę wypróbować ten przepis, może przygotuję ją pierwszy raz na nadchodzącą Wigilię w tym roku, chociaż czy zastąpi nasz ulubiony barszczyk czerwony, ale spróbuję , może mi się uda.
W związku z tym mam pytanie, jaką kaszę gryczaną mam użyć-paloną czy nie paloną, garść grzybów suszonych -ile waży u Pani ta ilość grzybów suszonych, nie wiem też czy w środowisku kwaśnym do miękkości ugotuje się kasza gryczana.
Bardzo chciałabym poznać prawdziwy smak tej zupy , może mnie oczaruje i pokona barszczyk czerwony.
pozdrawiam
Używam kaszy gryczonej palonej. Nie warzę grzybów i daję garść. Jak będzie ich o 10 % mniej lub więcej nie ma wływu na ostateczny smak zupy.
U mnie gotuje się tą zupę od pokoleń
Tylko jest podana z domowym
makaronem
Jeśli z makaronem to bez kaszy? Kasza zagęszcza zupę.